9-amaliy mashg‘ulot · 9-mavzu · 2 soat · Korxona ilovalarini dasturlash
Jamoa loyihasi (OmborPro) bosqichi, 5 ta amaliy PHP topshiriq va 3 ta ma’ruzadagi mashq. Yo‘riqnoma bo‘yicha loyihada ishlang, havolani topshiring va PHP topshiriqlarni yeching — server yashirin testlar bilan tekshiradi, o‘qituvchi baho qo‘yadi.
ReportService: ombor qoldiqlari, davr bo‘yicha savdo, debitorlik qarzi va uning muddatiFILTER, date_trunc va Eloquent withSum/withCount niUchta hisobot · filtrlar uchun Form Request · ruxsatlar · indekslar
app/Services/ReportService.php ni yarating va uchta metod yozing: stockBalances(?int $warehouseId), salesByPeriod($from, $to, $groupBy) va receivables(CarbonImmutable $asOf). Har bir metod DB::table()/Eloquent agregatlari bilan bitta (ko‘pi bilan ikki) so‘rov bajarsin. Ko‘rsatkich ta’riflarini (ma’ruzadagi KPI kartochkalari) docs/reports.md ga yozing — jamoa va o‘qituvchi bir xil tushunchada bo‘lsin.
Filtrlar uchun ReportFilterRequest: from va to — date, to — after_or_equal:from, davr 366 kundan oshmasin (after() da); warehouse_id — nullable|exists:warehouses,id; group — in:day,week,month. Standart qiymatlar: joriy oy boshidan bugungacha (Asia/Tashkent). Filtr qiymatlari URL query da qoladi — hisobot havolasini hamkasbga yuborish mumkin bo‘lsin.
Ruxsatlar: qoldiq hisoboti — omborchi, menejer, admin; savdo — menejer, buxgalter, admin; debitorlik — buxgalter, admin. 5-mavzudagi spatie/laravel-permission ruxsatlarini qo‘shing (reports.stock, reports.sales, reports.receivables) va marshrutlarni can: middleware bilan himoyalang. Menyuda faqat ruxsat bor hisobotlar ko‘rinsin.
Unumdorlik uchun indekslar migratsiyasi: invoices(issued_at), invoices(status, due_at), order_items(product_id). Seeder bilan kamida 12 oylik test ma’lumot yarating (factory lar bilan bir necha ming hisob-faktura) — hisobotlar bo‘sh jadvalda emas, real hajmga yaqin ma’lumotda sinalsin.
public function receivables(CarbonImmutable $asOf): Collection { $d = $asOf->toDateString(); $sum = 'SUM(i.total - i.paid_amount)'; $f = fn (string $cond) => "$sum FILTER (WHERE ?::date - i.due_at::date $cond)"; return DB::table('invoices as i') ->join('counterparties as c', 'c.id', '=', 'i.counterparty_id') ->whereIn('i.status', ['unpaid', 'partial']) ->select('c.id', 'c.name', 'c.inn') ->selectRaw("$sum AS total_debt") ->selectRaw($f('<= 0') . ' AS not_due', [$d]) ->selectRaw($f('BETWEEN 1 AND 30') . ' AS d1_30', [$d]) ->selectRaw($f('> 30') . ' AS d30_plus', [$d]) ->groupBy('c.id', 'c.name', 'c.inn') ->orderByDesc('total_debt') ->get(); }
name | inn | total_debt | not_due | d1_30 | d30_plus “Baraka Savdo” MChJ | 305123456 | 64800000 | 40000000 | 24800000 | “Sharq Ulgurji” MChJ| 301111222 | 12320000 | | | 12320000
$f = fn (string $cond) — kun guruhi shartini yasovchi yordamchi; ichida faqat kod konstantalari?::date - i.due_at::date — PostgreSQL da sana ayirmasi — kunlar soni[$d] binding — sana faqat bog‘langan qiymat sifatida?? 0 yoki SQL da COALESCE| Hisobot | Ustunlar | Filtrlar | Rollar |
|---|---|---|---|
| Qoldiqlar | ombor, SKU, nomi, quantity, reserved, mavjud, qiymati, kam? | ombor, faqat kam qoldiq | omborchi, menejer |
| Savdo | davr, hujjatlar soni, sof savdo, QQS, jami | from, to, group (kun/hafta/oy) | menejer, buxgalter |
| Top mahsulotlar | SKU, nomi, miqdor, summa, o‘rin | from, to, limit | menejer |
| Debitorlik | mijoz, STIR, qarz, joriy, 1–30, 31+ kun | sana (asOf) | buxgalter |
Route::middleware('auth')->prefix('reports')->name('reports.') ->controller(ReportController::class)->group(function () { Route::get('stock', 'stock')->name('stock') ->middleware('can:reports.stock'); Route::get('sales', 'sales')->name('sales') ->middleware('can:reports.sales'); Route::get('receivables', 'receivables')->name('receivables') ->middleware('can:reports.receivables'); Route::get('{report}.{format}', 'export')->name('export') ->whereIn('format', ['xlsx', 'pdf']); });
GET /reports/sales?from=2026-10-01&to=2026-10-27&group=day → 200 GET /reports/receivables (omborchi) → 403 GET /reports/sales.xlsx?from=... → savdo-2026-10-01_2026-10-27.xlsx
can:reports.sales — spatie ruxsati Gate orqali tekshiriladicontroller(ReportController::class) — guruhdagi marshrutlar metod nomi bilan yoziladi{report}.{format} — bitta export metodi — xlsx yoki pdfwhereIn('format', ...) — marshrut parametri cheklovi — boshqa format 404Ko‘p varaqli Excel · ustun formatlari · dompdf shablonlari · fayl nomlari
composer require barryvdh/laravel-dompdf. Har bir hisobot uchun PDF shablonini resources/views/reports/pdf/ da yarating: umumiy layout.blade.php (shrift DejaVu Sans, jadval stillari, sarlavhada korxona nomi, hisobot nomi, davr, chop etilgan vaqt va foydalanuvchi) va hisobotlarning o‘z shablonlari. Raqamlar o‘ngga tekislangan, number_format(..., 2, ',', ' '), oxirida “Jami” qatori.
Excel: SalesReportExport (WithMultipleSheets) — “Oylar bo‘yicha”, “Top mahsulotlar”, “Debitorlik” varaqlari. Har bir varaq sinfi ReportService dan ma’lumot oladi (FromCollection yoki FromArray), WithHeadings, WithTitle, WithColumnFormatting (pul ustunlari #,##0.00, sanalar dd.mm.yyyy) va ShouldAutoSize ni amalga oshiradi. Pul ustunlariga son yozing, matn emas.
Fayl nomlari ma’noli bo‘lsin: savdo-2026-10-01_2026-10-27.xlsx, debitorlik-2026-10-27.pdf. Ekran, Excel va PDF dagi “Jami” qiymatlari bir xil ekanini qo‘lda tekshiring — farq bo‘lsa, demak qayerdadir servis chetlab o‘tilgan.
Katta hajmni sinang: seeder bilan 5 000 qatorli qoldiq yarating va PDF hamda Excel eksportlari qancha vaqt va xotira olishini o‘lchang (microtime(true) va memory_get_peak_usage(true) qiymatlarini logga yozish yetarli). Natijalarni README ga kiriting. Agar PDF 10 soniyadan uzoq tayyorlansa, foydalanuvchi so‘rovi ichida bunday kutish qabul qilinmaydi — uni keyingi mavzuda navbatga (queue) o‘tkazish uchun backlogga vazifa yozing.
class ReceivablesSheet implements FromCollection, WithHeadings, WithTitle, ShouldAutoSize { public function __construct(private CarbonImmutable $asOf) {} public function collection() { return app(ReportService::class)->receivables($this->asOf) ->map(fn ($r) => [$r->name, $r->inn, (float) $r->total_debt, (float) $r->not_due, (float) $r->d1_30, (float) $r->d30_plus]); } public function headings(): array { return ['Mijoz', 'STIR', 'Qarz', 'Joriy', '1–30', '30+']; } public function title(): string { return 'Debitorlik'; } }
[Debitorlik] Mijoz | STIR | Qarz | Joriy | 1–30 kun | 30+ kun “Baraka Savdo” MChJ | 305123456 | 64 800 000,00 | 40 000 000,00 | 24 800 000,00 | 0,00
(float) Excel uchun — Excel o‘zi son sifatida saqlaydi; hisoblash emas, faqat yozishcolumnFormats() → ['C:F' => '#,##0.00'] — Excel mintaqasiga qarab ko‘rinadio‘, g‘, ’ to‘g‘ri; CSV/Excel da ham/reports/receivables.pdf ni ocha olmaydi (403)KPI kartochkalari · 12 oylik diagramma · bo‘sh oylarni to‘ldirish · mv_sales_monthly
Dashboard sahifasi (/dashboard): to‘rtta KPI kartochkasi — joriy oy savdosi va o‘tgan oyga nisbatan o‘zgarish foizi, jami debitorlik, muddati o‘tgan qarz, kam qoldiqli mahsulotlar soni. Har bir kartochka bosilganda tegishli batafsil hisobotga o‘tadi. KPI lar Livewire komponentida bo‘lsa, wire:poll.60s bilan avtomatik yangilanadi.
Diagramma: oxirgi 12 oy savdosi (ustunli) Chart.js bilan. Ma’lumot mv_sales_monthly dan olinadi; SQL natijasida savdosi bo‘lmagan oylar yo‘q — ularni servisda 0 bilan to‘ldiring, aks holda diagramma oylarni “siqib” yuboradi. Qiymatlarni millionlarga bo‘lib, bir xonali kasr bilan bering (1692.3 mln so‘m) — o‘qish oson.
Materiallashtirilgan ko‘rinish: ma’ruzadagi migratsiya (mv_sales_monthly + UNIQUE indeks) va reports:refresh buyrug‘i. Import tugaganda va hisob-faktura ommaviy o‘zgarganda buyruqni chaqiring; dashboardda “Ma’lumotlar ... holatiga” vaqtini ko‘rsating (oxirgi yangilash vaqtini keshga yoki alohida jadvalga yozib qo‘yish mumkin).
Sinov: yangi hisob-faktura qo‘shing → dashboard o‘zgarmaydi (ko‘rinish eskirgan) → php artisan reports:refresh → diagramma yangilanadi. Shu xatti-harakatni README da tushuntiring — foydalanuvchi uchun bu kutilgan holat ekanini bilish muhim.
public function monthlyChart(CarbonImmutable $to, int $n = 12): array { $from = $to->startOfMonth()->subMonths($n - 1); $sums = SalesMonthly::query() ->where('month', '>=', $from->toDateString()) ->where('month', '<=', $to->toDateString()) ->selectRaw("to_char(month, 'YYYY-MM') AS ym") ->selectRaw('SUM(total) AS total') ->groupBy('ym') ->pluck('total', 'ym'); // ['2026-10' => '1692320000.00'] $labels = $data = []; for ($m = $from; $m <= $to; $m = $m->addMonth()) { $key = $m->format('Y-m'); $labels[] = $key; $data[] = round(((float) ($sums[$key] ?? 0)) / 1e6, 1); } return ['labels' => $labels, 'data' => $data]; }
['labels' => ['2025-11', '2025-12', ..., '2026-10'], 'data' => [1104.2, 0, 1210.4, ..., 1692.3]] // dekabr — savdo yo‘q
subMonths($n - 1) — joriy oy bilan birga 12 ta oypluck('total', 'ym') — oy => summa lug‘ati/ 1e6, round(..., 1) — faqat ko‘rsatish uchun — mln so‘m, bir xona<div class="grid grid-cols-4 gap-4" wire:poll.60s> <x-kpi-card title="Oktabr savdosi" :value="$kpi['sales']" unit="so‘m" :delta="$kpi['sales_delta']" /> <x-kpi-card title="Debitorlik" :value="$kpi['receivable']" unit="so‘m" :href="route('reports.receivables')" /> <x-kpi-card title="Muddati o‘tgan" :value="$kpi['overdue']" unit="so‘m" /> <x-kpi-card title="Kam qoldiq" :value="$kpi['low_stock']" unit="ta" :href="route('reports.stock', ['low' => 1])" /> </div> <p class="text-sm"> Ma’lumotlar {{ $refreshedAt->format('d.m.Y H:i') }} holatiga </p>
[Oktabr savdosi: 1 692 320 000 so‘m ▲ 16,3 %] [Debitorlik: 77 120 000 so‘m] [Muddati o‘tgan: 37 120 000 so‘m] [Kam qoldiq: 6 ta mahsulot] Ma’lumotlar 27.10.2026 03:00 holatiga
x-kpi-card — qayta ishlatiladigan Blade komponenti; sonni o‘zi number_format bilan formatlaydiwire:poll.60s — Livewire komponenti har 60 soniyada qayta render:delta — o‘tgan oyga nisbatan o‘zgarish — LAG yoki servisda hisoblanadiNatija: ReportService asosidagi uchta hisobot (ombor qoldiqlari, davr bo‘yicha savdo, debitorlik va uning muddati), ularning Excel va PDF eksporti, KPI kartochkalari va 12 oylik savdo diagrammasi bilan dashboard, mv_sales_monthly materiallashtirilgan ko‘rinishi.
ReportService da stockBalances, salesByPeriod, receivables metodlari; har biri bazada agregatsiya qiladi (PHP siklida yig‘ish yo‘q).docs/reports.md da yozilgan; ekran, Excel va PDF dagi jami qiymatlar bir xil.from, to, group, warehouse_id) Form Request bilan tekshiriladi; SQL ga foydalanuvchi qiymati faqat binding orqali tushadi.can: middleware), menyuda faqat ruxsat etilganlari ko‘rinadi.mv_sales_monthly migratsiyasi UNIQUE indeks bilan, reports:refresh buyrug‘i CONCURRENTLY bilan ishlaydi.📤 feature/reports Pull Request havolasini yuboring. PR tavsifida: uchta hisobot va dashboard skrinshotlari, bitta Excel va bitta PDF namunasi (fayl sifatida biriktirilgan) hamda reports:refresh ishlashini ko‘rsatuvchi terminal chiqishi bo‘lsin.
Qanday ishlaydi. Chapdan topshiriqni tanlang, shartni o‘qing va shartdagi imzo bo‘yicha sof PHP funksiya yoki sinf yozing (Laravelsiz). ▶ Sinab ko‘rish — pastdagi chaqiruv ifodasini kodingiz bilan bajaradi (baholanmaydi). ✓ Topshirish — server kodni namunaviy va yashirin testlar bilan tekshiradi; natija o‘qituvchiga ko‘rinadi.