Satrlar va kengaytirilgan belgilar
Telefoningiz “Aziz Karimov” kontaktini qanday qidirib topadi?
Siz “kar” deb yozasiz — va natija darhol chiqadi. Ichkarida nima bo‘lyapti?
Bu ma’ruza oxirida siz quyidagilarni bajara olasiz...
string sinfi
Nima uchun std::string qulayroq?
char s[20] (C-satr)
- O‘lcham oldindan beriladi
'\0'ni kuzatish kerakstrcpy,strcat,strcmpfunksiyalari- Chegaradan chiqish xavfi katta
string s (C++)
- Uzunlik avtomatik boshqariladi
=o‘zlashtirish,+birlashtirish,==,<taqqoslash- Tayyor metodlar:
length(),find(),substr()... #include <string>
string s1; (bo‘sh), string s2 = "Salom";, string s3(5, '*'); → "*****", string s4 = s2;Uzunlik, belgilar va at()
string s1 = "Salom"; string s2(5, '*'); cout << s1.length() << " " << s2 << endl; cout << s1[0] << s1.back() << endl; s1[0] = 'K'; cout << s1 << endl; try { cout << s1.at(10); } catch (const out_of_range &e) { cout << "out_of_range!"; }
5 ***** Sm Kalom out_of_range!
size() bilan bir xilout_of_range istisnosicin >> s va getline(cin, s)
string ism, gap; cin >> ism; cin.ignore(); getline(cin, gap); cout << "Ism: " << ism << endl; cout << "Gap: " << gap << endl; cout << "Uzunlik: " << gap.size();
Ism: Aziza Gap: Men C++ ni o'rganyapman Uzunlik: 23
1-bo‘lim yakuni: string sinfi
string s = "Dastur"; bo‘lsa s.length() = ?s[10] va s.at(10) farqi nimada?cin >> dan keyin cin.ignore() kerak?1-topshiriq: Uzunlik va teskari satr
Bitta qator matn berilgan. Uning uzunligini va teskari tartibda yozilganini chiqaring.
Kirish: Bitta qator (1…1000 belgi, lotin harflari, raqamlar, bo‘sh joy va tinish belgilari).
Chiqish: Ikki qator: uzunlik va teskari satr.
Salom dunyo
11 oynud molaS
Satrlar ustida amallar
+, +=, ==, <
string ism = "Aziz", fam = "Karimov"; string toliq = ism + " " + fam; toliq += " (talaba)"; cout << toliq << endl; string a = "olma", b = "nok", c = "Zebra"; cout << boolalpha; cout << (a == "olma") << " " << (a < b) << " " << (c < a) << endl; cout << a.compare(b);
Aziz Karimov (talaba) true false true 1
"Salom" + "dunyo" — xato: ikkalasi ham string emass = "Salom" ustida
| Metod | Vazifasi | Natija |
|---|---|---|
s.insert(0, "Va ") | pos o‘rniga satr qo‘yadi | "Va Salom" |
s.erase(1, 2) | pos dan n ta belgini o‘chiradi | "Som" |
s.replace(0, 1, "K") | n ta belgini almashtiradi | "Kalom" |
s.append("!") / s += "!" | oxiriga qo‘shadi | "Salom!" |
s.push_back('?') | bitta belgi qo‘shadi | "Salom?" |
s.pop_back() | oxirgi belgini o‘chiradi | "Salo" |
s.clear() — satrni butunlay bo‘shatadi; s.empty() — bo‘shligini tekshiradi.insert, replace, erase
string s = "Dasturlash tili"; s.insert(11, "C++ "); cout << s << endl; s.replace(0, 10, "Zamonaviy"); cout << s << endl; s.erase(0, 10); cout << s << endl; s.push_back('!'); cout << s;
Dasturlash C++ tili Zamonaviy C++ tili C++ tili C++ tili!
2-bo‘lim yakuni: Satrlar ustida amallar
"Anor" < "anor" rostmi? Nima uchun?string s = "ab"; s += 'c'; s.insert(0, "x"); → s = ?2-topshiriq: Familiya va initsial
Talabaning ismi va familiyasi berilgan. Uni Familiya I. ko‘rinishida yozing, so‘ng to‘liq ism-familiyani katta harflarda chiqaring.
Kirish: Bitta qatorda ikki so‘z: ism va familiya (lotin harflarida, bosh harf bilan).
Chiqish: Ikki qator: Familiya I. va ISM FAMILIYA.
Aziza Karimova
Karimova A. AZIZA KARIMOVA
Qidirish va qism satrlar
Satr ichidan topish va ajratish
| Metod | Vazifasi |
|---|---|
s.find(t) | t ning birinchi uchrash indeksi |
s.find(t, pos) | Qidiruvni pos indeksidan boshlaydi |
s.rfind(t) | t ning oxirgi uchrash indeksi |
s.substr(pos, n) | pos dan n ta belgili qism satr (n berilmasa — oxirigacha) |
s.find_first_of("abc") | Berilgan belgilardan birining birinchi uchrashi |
string::npos qaytadi. Tekshirish: if (s.find(t) != string::npos) { ... }Login, domen va zona
string email = "ali.valiyev@tatu.uz"; size_t at = email.find('@'); string login = email.substr(0, at); string domen = email.substr(at + 1); string zona = email.substr(email.rfind('.') + 1); cout << at << endl << login << endl << domen << endl << zona << endl; if (email.find("gmail") == string::npos) cout << "gmail emas";
11 ali.valiyev tatu.uz uz gmail emas
So‘z necha marta uchraydi?
string matn = "olma oldim, olma shirin, yana olma"; string soz = "olma"; int soni = 0; size_t pos = matn.find(soz); while (pos != string::npos) { soni++; pos = matn.find(soz, pos + soz.length()); } cout << soni << " marta";
3 marta
3-bo‘lim yakuni: Qidirish va qism satrlar
string s = "informatika"; s.substr(2, 5) = ?s.find("a") va s.rfind("a") "banan" uchun?3-topshiriq: Qism satr necha marta?
Matn va qidiriladigan namuna berilgan. Namuna matnda necha marta uchraydi? Ustma-ust tushgan uchrashlar ham sanaladi (aa namunasi aaaa da 3 marta).
Kirish: Birinchi qatorda matn, ikkinchi qatorda namuna (har biri 1…1000 belgi).
Chiqish: Bitta butun son.
abababa aba
3
Asosiy xulosalar
1string
#include <string>; uzunlik avtomatik; +, ==, < ishlaydi.2Kiritish
cin >> s — bitta so‘z; getline(cin, s) — butun qator (oldidan cin.ignore()).3Qidiruv
find, rfind, substr; topilmasa — string::npos.Yakunlashdan oldin oltita savol
string s(3, 'x'); → s = ?s.empty() qachon rost?"a" + "b" nima uchun xato?string s = "kitob"; s.find("t") = ?s.substr(1, 3), s = "dastur"?cin >> s va getline(cin, s) farqi?Darsni tark etishdan oldin
Javoblaringizni yozing (✎ Javob yozish) yoki qog‘ozga yozib topshiring.
find natijasini nima uchun string::npos bilan tekshirish kerak?s = "dasturlash" bo‘lsa s.substr(0, 6) nima?