Fon vazifalari: navbatlar va rejalashtirish
Amaliy mashg‘ulot oxirida siz quyidagilarni bajara olasiz...
Qanday bajariladi va qanday baholanadi?
Ish tartibi
- Saytga login va parolingiz bilan kiring: emro.uz/korxona/kirish.html
- 10-amaliy sahifasini oching (oxirgi slayddagi QR kod).
- Yo‘riqnoma bo‘yicha jamoa loyihasida bosqichni bajaring, commit va push qiling.
- PHP topshiriqlarni yeching: ▶ Sinab ko‘rish → ✓ Topshirish (yashirin testlar).
- Loyiha havolasini (GitHub repo, PR yoki tag) topshiring — o‘qituvchi baho qo‘yadi.
Baholash mezonlari
- Natija — loyiha bosqichi mezonlar ro‘yxati bo‘yicha bajarilgan.
- Topshiriqlar — PHP topshiriqlar testlardan o‘tgan.
- Kod sifati — tushunarli nomlar, PSR-12, kichik va mazmunli commitlar.
- Jamoaviy hissa — har bir a’zo o‘z qismini tushuntira oladi; ko‘chirilgan ish baholanmaydi.
- Muddat — muddatdan keyin topshirilgan ish “kechikkan” deb belgilanadi.
Muhit: Redis navbati, worker va scheduler
queue, scheduler va mailpit servislari
queue: build: . command: > php artisan queue:work redis --queue=reports,default --tries=3 --max-time=3600 depends_on: [db, redis] restart: unless-stopped scheduler: build: . command: php artisan schedule:work depends_on: [db, redis] restart: unless-stopped mailpit: image: axllent/mailpit ports: ["8025:8025", "1025:1025"]
$ docker compose ps omborpro-queue-1 running omborpro-scheduler-1 running omborpro-mailpit-1 running 0.0.0.0:8025->8025/tcp
app bilan bir xil kod va obrazdefault daschedule:run — faqat bitta replika!Navbat, kesh, pochta va vaqt zonasi
APP_TIMEZONE=Asia/Tashkent QUEUE_CONNECTION=redis CACHE_STORE=redis REDIS_HOST=redis MAIL_MAILER=smtp MAIL_HOST=mailpit MAIL_PORT=1025 MAIL_FROM_ADDRESS="noreply@omborpro.test" MAIL_FROM_NAME="OmborPro"
$ php artisan about --only=drivers Cache ............ redis Mail ............. smtp Queue ............ redis
now() Toshkent vaqtidaMuhit tayyorligini tekshirish
Migratsiya
php artisan make:notifications-table → php artisan migrateKonteynerlar
docker compose up -d → docker compose ps — hammasi runningWorker logi
docker compose logs -f queue — “Processing jobs from …”Sinov jobi
App\Jobs\SendLowStockAlert::dispatch() → logda DONEPochta
http://localhost:8025 — Mailpit da xat ko‘rinadiHisobotni asinxron shakllantirish: GenerateSalesReport
exportSales: faylni diskka yozish
public function exportSales( User $user, string $from, string $to, ): string { $path = "reports/{$user->id}/sales-{$from}_{$to}.xlsx"; Excel::store(new SalesReportExport($from, $to), $path, 'local'); return $path; }
storage/app/reports/7/sales-2026-10-01_2026-10-31.xlsx (412 KB)
maatwebsite/excel: eksport sinfini diskka yozadiGenerateSalesReport: to‘liq sozlamalar bilan
class GenerateSalesReport implements ShouldQueue { use Queueable; public int $tries = 3; public int $timeout = 80; public array $backoff = [30, 120]; public function __construct( public User $user, public string $from, public string $to, ) {} public function handle(ReportService $reports): void { $path = $reports->exportSales( $this->user, $this->from, $this->to, ); $this->user->notify(new ReportReadyNotification($path)); } }
2026-10-27 10:15:02 App\Jobs\GenerateSalesReport ..... RUNNING 2026-10-27 10:15:06 App\Jobs\GenerateSalesReport . 3.91s DONE
retry_after = 90 dan kichikdatabase kanali: qo‘ng‘iroqchada havolaHisobot oqimini qo‘lda tekshirish
| Ssenariy | Kutilgan natija | Qayerda ko‘rinadi |
|---|---|---|
| To‘g‘ri davr bilan so‘rov | 202, javob < 100 ms | DevTools → Network |
to < from | 422, job navbatga tushmaydi | Javob JSON, worker logi bo‘sh |
omborchi roli bilan so‘rov | 403 | Policy / Gate |
| Worker ishlayapti | RUNNING → DONE, fayl paydo bo‘ladi | logs -f queue, storage/app/reports |
| Worker to‘xtatilgan | Job Redis da kutadi, ishga tushgach bajariladi | redis-cli LLEN ...queues:reports |
| Begona foydalanuvchi faylni so‘raydi | 403 yoki 404 | GET /reports/{file} |
Kam qoldiq bildirishnomasi va rejalashtirish
ProductRepository::lowStock()
public function lowStock(): Collection { $sum = 'COALESCE(SUM(stocks.quantity - stocks.reserved), 0)'; return Product::query() ->select('products.sku', 'products.name', 'products.min_stock') ->selectRaw("$sum AS available") ->leftJoin('stocks', 'stocks.product_id', '=', 'products.id') ->where('products.is_active', true) ->groupBy('products.id', 'products.sku', 'products.name', 'products.min_stock') ->havingRaw("$sum < products.min_stock") ->orderBy('products.sku') ->get(); }
sku | name | min_stock | available UN-001 | Un 1-nav 50 kg | 10 | 4 UN-014 | Shakar 50 kg | 5 | 0
WHERE da emasIdempotentlikni qo‘lda tekshirish
php artisan tinker > Stock::where('product_id', 1)->update(['quantity' => 3]); > App\Jobs\SendLowStockAlert::dispatchSync(); > App\Jobs\SendLowStockAlert::dispatchSync(); > Cache::get('low-stock-alert:' . now()->toDateString()); > exit php artisan schedule:list php artisan schedule:test --name="App\Jobs\SendLowStockAlert"
= true 0 9 * * 1-5 App\Jobs\SendLowStockAlert ... Next Due: 21 hours from now Mailpit: 1 ta xat (“Kam qoldiq: 1 ta mahsulot”)
Cache::has da to‘xtaydi — xat bittaYaxshi va yomon fon vazifasi
✗ Noto‘g‘ri
- Har chaqiriqda xat — retry da omborchilar 5 ta xat oladi
- Kolleksiyani bildirishnomaga berish —
availableyo‘qoladi - Vaqt zonasisiz
dailyAt('09:00')— xat 14:00 da failed()yo‘q — xato jim o‘tib ketadi
✓ To‘g‘ri
- Kunlik belgi +
ShouldBeUnique— kuniga bitta xat - Oddiy massiv:
sku,name,available,min_stock ->timezone('Asia/Tashkent')->onOneServer()failed()logga yozadi va adminni ogohlantiradi
Natija va topshirish
Baholash mezonlari
docker-compose.ymldaqueue,schedulervamailpitservislari bor;QUEUE_CONNECTION=redis.POST /reports/sales202 qaytaradi, noto‘g‘ri davrda 422; jobreportsnavbatiga tushadi.GenerateSalesReportdatries,timeout(< retry_after),backoffvafailed()bor.- Hisobot fayli foydalanuvchi papkasida; begona foydalanuvchi uni yuklab ololmaydi.
ProductRepository::lowStock()mavjud qoldiqni (quantity − reserved) bitta SQL so‘rov bilan hisoblaydi.SendLowStockAlertidempotent: ikki marta ishga tushirilsa ham bir kunda bitta xat.LowStockNotificationmail va database kanallariga yuboradi, massiv qabul qiladi.php artisan schedule:listda vazifa0 9 * * 1-5va Asia/Tashkent bilan ko‘rinadi.
feature/queues tarmog‘idan ochilgan Pull Request havolasini yuboring; PR tavsifiga Mailpit dagi xat, worker logi va schedule:list natijasining skrinshotlarini qo‘shing.4-topshiriq: Kam qoldiqdagi mahsulotlar
SendLowStockAlert uchun kam qoldiqni hisoblang. $qoldiqlar — omborlar bo‘yicha qatorlar: ['sku' => string, 'quantity' => int, 'reserved' => int]; bitta mahsulot bir nechta omborda bo‘lishi mumkin. $minimal — sku => min_stock. Mahsulotning mavjud qoldig‘i = barcha omborlardagi quantity − reserved yig‘indisi; qoldiq qatori umuman bo‘lmasa — 0. Mavjud qoldiq min_stock dan qat’iy kichik bo‘lgan mahsulotlarni qaytaring. $minimal da yo‘q SKU lar e’tiborga olinmaydi.
Imzo: function kam_qoldiq(array $qoldiqlar, array $minimal): array
Qaytaradi: list — har biri ['sku' => string, 'available' => int, 'min' => int], sku bo‘yicha o‘sish tartibida.
kam_qoldiq([['sku' => 'UN-001', 'quantity' => 10, 'reserved' => 8], ['sku' => 'UN-001', 'quantity' => 1, 'reserved' => 0], ['sku' => 'SH-002', 'quantity' => 50, 'reserved' => 5]], ['UN-001' => 5, 'SH-002' => 10])
[{"sku":"UN-001","available":3,"min":5}]5-topshiriq: Kam qoldiq xabari matni
LowStockNotification::toMail() uchun xabar tuzing. $items — ['sku' => string, 'available' => int, 'min' => int] ro‘yxati. Mavzu: Kam qoldiq: N ta mahsulot. Qatorlar SKU: available / min ko‘rinishida, kamomad (min − available) bo‘yicha kamayish tartibida, teng bo‘lsa sku bo‘yicha o‘sish tartibida; faqat birinchi $limit tasi. more — ko‘rsatilmay qolganlar soni. Ro‘yxat bo‘sh bo‘lsa xabar yuborilmaydi — DomainException; $limit < 1 bo‘lsa — InvalidArgumentException.
Imzo: function kam_qoldiq_xabari(array $items, int $limit = 3): array
Qaytaradi: ['subject' => string, 'lines' => list<string>, 'more' => int] — kalitlar shu tartibda.
kam_qoldiq_xabari([['sku' => 'UN-001', 'available' => 4, 'min' => 10], ['sku' => 'SH-002', 'available' => 0, 'min' => 5]])
{"subject":"Kam qoldiq: 2 ta mahsulot","lines":["UN-001: 4 / 10","SH-002: 0 / 5"],"more":0}6-topshiriq: Idempotentlik belgisi (Cache::add modeli)
Cache::add ga o‘xshash ombor yozing. add($key, $now, $ttl) — kalit yo‘q yoki muddati o‘tgan bo‘lsa, uni $now + $ttl gacha saqlaydi va true qaytaradi; kalit hali amalda bo‘lsa — hech narsa o‘zgartirmay false. Kalit $now < muddat bo‘lganda amalda hisoblanadi. has($key, $now) — kalit amaldami. forget($key) — kalitni o‘chiradi. $ttl < 1 bo‘lsa — InvalidArgumentException. Vaqt — soniyalardagi butun son (test uchun tashqaridan beriladi).
Imzo: final class IdempotencyStore
Qaytaradi: add — bool, has — bool, forget — void. Testlar natijalarni massivga yig‘ib tekshiradi.
(function () { $s = new IdempotencyStore(); return [$s->add('low-stock:2026-10-27', 100, 60), $s->add('low-stock:2026-10-27', 120, 60), $s->has('low-stock:2026-10-27', 159)]; })()[true,false,true]
7-topshiriq: Navbat simulyatori: tries va noyob joblar
QueueSim worker ishini modellashtiradi. Konstruktor $tries (jami urinishlar, < 1 bo‘lsa InvalidArgumentException). push($id, $failTimes) — jobni navbat oxiriga qo‘yadi; job birinchi $failTimes urinishda yiqiladi ($failTimes < 0 — InvalidArgumentException). ShouldBeUnique kabi: shu id li job navbatda turgan bo‘lsa, push uni qo‘shmaydi va false qaytaradi, aks holda true. run() navbatni FIFO tartibda bo‘shatadi: muvaffaqiyat — logga id#urinish:ok; yiqilish va urinish < tries — id#urinish:retry va job navbat oxiriga qaytadi; yiqilish va urinish = tries — id#urinish:failed va id failed ro‘yxatiga.
Imzo: final class QueueSim
Qaytaradi: run(): ['log' => list<string>, 'failed' => list<string>].
(function () { $q = new QueueSim(3); $q->push('A', 0); $q->push('B', 1); return $q->run(); })(){"log":["A#1:ok","B#1:retry","B#2:ok"],"failed":[]}8-topshiriq: Hisobot davrini oylarga bo‘lish (Bus::batch uchun)
Katta davr hisobotini Bus::batch dagi parallel joblarga bo‘lish uchun davrni kalendar oylariga ajrating. $dan va $gacha — Y-m-d formatidagi sanalar (ikkalasi ham kiradi). Har bir bo‘lak ['from' => ..., 'to' => ...]: birinchi bo‘lak $dan dan oy oxirigacha, oxirgisi oy boshidan $gacha gacha, o‘rtadagilar to‘liq oylar. Sana formati yoki qiymati noto‘g‘ri (masalan 2026-02-30) — InvalidArgumentException; $dan > $gacha — DomainException; 12 tadan ko‘p bo‘lak — LengthException.
Imzo: function hisobot_bolaklari(string $dan, string $gacha): array
Qaytaradi: list<array{from: string, to: string}> — xronologik tartibda.
hisobot_bolaklari('2026-01-15', '2026-03-10')[{"from":"2026-01-15","to":"2026-01-31"},{"from":"2026-02-01","to":"2026-02-28"},{"from":"2026-03-01","to":"2026-03-10"}]